Эрта климакс

Erta klimaks / Эрта климакс

Bilol Biloldin 개월 전

28 ёшда хам климс учрайдими еки факат менда шунаками хар нарса килдим фойдаси булмаяпти

Юлия Ульяшина 5 개월 전

климакс не приговор. больше раздувают) у меня все кто на этой границе по возрасту чувствуют себя отлично и ничего не изменилось почти в организме)))) мама у меня тоже не особо страдает. пьет негормональные препараты и всё))))Лигнариус неплохо помогает ей. тоже себе на заметку взяла его. мне кажется это влияние запада больше)))))))

Чаще всего страдают женщины, у которых ненормированная половая жизнь. Оттуда все болезни. Все чаще встречаются женщины 38-40 лет с ранним климаксом.

Использованные источники: koreporter.com

ЭРТА КЛИМАКС: СЕВИНАЙМИ, ҚЎРҚАЙМИ?

Эрта климакс нима? Уни қайси белгиларига қараб аниқласа бўладими? Бу даврнинг инжиқликни енгиб ўтиш мумкинми? Қуйида шу мавзуда сирлашамиз…

Мутахассисимиз — гинеколог Феруза РАСУЛОВА.

Климакс — ҳайз кўриш жараёни тўхтаб, организмдаги эстроген ва бошқа гормонлар миқдори бирданига пасая бошлаши. Статистикага кўра, бу ҳолат аёлда ўртача эллик икки ёшда бошланар экан. Бу ҳолатнинг 35-40 ёшда кузатилиши эрта климакс деб аталади.

Сабаблари

  • Насл. Агар аёлнинг онаси ёки она томондан қариндошларда климакс эрта кузатилган бўлса, авлод вакилаларида ҳам бу ҳол такрорланиши мумкин. Илк ҳайзи даври ва ҳомила сонининг аҳамияти йўқ.
  • Чекиш климакс даврини тезлаштиради. Ички биологик соатни тўхтатиш, ёки секинлаштиришнинг иложи йўқ. Фақат бу давр келиши тезлашувини чақирувчи ёмон одатлардан сақланишгина мумкин. Масалан, чекиш, ҳавоси у қадар тоза бўлмаган жойда истиқомат қилиш. Ўта фаол ва асабий турмуш тарзи.
  • Контрацептив препаратларни қабул қилган аёллар, уларни қабул қилмаганларига нисбатан кечроқ климакс даврини бошдан кечиришади.
  • Гинекологик операциялар ҳам климакс даврининг эрта ташрифига сабаб бўла олади.
  • Қаттиқ стресс, хусусан, балоғат ёшига етаётган қизларда.
  • Жинсий ривожланиш даврида инфекцион касалликлар.
  • Қалқонсимон бездаги иммунологик касалликлар.
  • Оғир туғруқ.

Белгилари

Климакснинг илк белгиси ҳайз тартибидаги тизимнинг бузилишидир. Ҳайз баъзан бир неча ҳафта, ёки ой кечикса, гоҳида камроқ бўлиб келади.

Муаммо шундаки, бу каби қатор белгилар жиддий гинекологик (баъзида саратон ҳам) касалликлар асоратида ҳам кузатилади. Шунинг учун климакс бўлдим деб ўтирмасдан, шифокор-гинеколог қабулига боринг.

Ёдда тутинг!

Ўттиз беш ёшдан кейин аёллар гинеколог қабулига йилига бир марта (ҳеч нарса безовта қилмаса ҳам) боришни олтин қоида қилиб олишлари керак. Гормонга топширилган қон таҳлилига кўра, ҳайздаги ўзгариш сабабини аниқлаган шифокор тухумдонлар фаоллигидаги сустликни тасдиқласа, жараённи ҳеч қандай тиббий препаратлар билан тўхтатиб бўлмайди.

Климакс даври ўз вақтида (50 ёшга яқин) келса, климактерик синдром (асабийлик, қизиб совиш, қаттиқ терлаш, тушкунлик, уйқунинг бузилиши) аёлни у қадар безовта қилмайди. Статистикага кўра, бу омадлилар қаторига аёлларнинг 20 фоиздан 60 фоизгачаси кириши мумкин. Эрта климакс кўрган аёллар юқорида келтирилган ҳолатлардан қийналишади. Гормонал қайта қуриш оқибатида аёл жаҳлдор бўлиб қолади.

Нима қилиш керак?

  • Рўй бераётган нохуш ҳис-туйғуларни пасайтириш мақсадида тиббиёт гормонлар ўрнини босувчи даво муолажасидан фойдаланади. Бу вақтда аёл таркибида аёллар жинсий гормони (эстроген ва прогестерон) бўлган дори препаратларини қабул қилиб туради. Мақсад, гормон етишмаётган организмни сунъий гормон билан алдаш. Шу йўл орқали асаб тинчланиб, жараён нисбатан сокинроқ ўтишига эришиш мумкин.
  • Унутманг, гормонал препаратларни мутахассис аввало зарур кўрикни ўтказиб, таҳлил жавобларига асосланган ҳолда буюради. Акс ҳолда нохуш ҳолатлар янада шиддатлашиши, ёки саратон белгилари ҳақида организм бераётган сигнал эътибордан четда қолиб кетиш хавфи бор.
  • Климакс даврида фарзанд кўриш режалаштирмаган бўлса, контрацептив препаратларни бир йил давомида қабул қилиб туриш керак. Чунки энди ҳайз циклининг издан чиқиши натижасида тухумдон уруғланиш даврини оддий тахмин ёки ҳисоблаш орқали аниқлаш қийинчилик туғдиради.
  • Қин қуруқшаб қолишини махсус лубрикантлар ёрдамида бартараф этиш маслаҳат берилади.
  • Баъзида климакс даври билан паралел кетувчи кальций алмашинуви жараёни бузилишида қаттиқ беҳоллик кузатилади. Шифокорга мурожаат қилиб, керакли чораларни кўринг.
  • Соч тўкилиши, тирноқ синувчанлигини гормонал муолажа ёрдамида бартараф этса бўлади.

Климаксни қариялик даври деб ҳисобламанг. Ҳаммаси ички туйғуларингизга боғлиқ. Кейинги сонларимизда эса ҳаёз даври муддати, ушбу нозик п0айтда нималар мумкин ва мумкин эмаслиги ҳақида сирлашамиз.

Использованные источники: darakchi.uz

Эрта климакс хавфлими?

Климакс – физиологик жараён бўлиб, аёл организмининг қариши натижасида келиб чиқади. Бу даврда организмда гормонал фон ўзгаради. Грек тилидан таржима қилинганда, «климакс» «зинапоя» сўзини англатади. Ҳозирги даврда климакс жараёнининг ёшариши кузатилмоқда. Ҳали 35-40 ёшдаги аёлларда ҳам бу ҳолат кузатилмоқда. Бу даврда бошланган климакс эрта климакс дейилади. Климакс касаллик бўлмасдан, балки табиий жараёндир.

Климакс – аёл умри давомидаги жинсий тизим фаолиятининг ёшга мос сўниши билан ифодаланадиган жараёндир. Шунингдек, бу жараённи менопауза деб ҳам аташади.

Бу даврда аёлларнинг фарзанд кўриш қобилияти чекланади, ҳайз циклининг тўлиқ тугаши ёки мунтазам кузатилмаслиги билан характерланади. Климакс жараёни, одатда 50 ёшларда келиб чиқади. Бироқ, бу давр турли ёшда ҳам келиб чиқиши мумкин. Климакс жараёни айрим аёлларда жуда оғир ўтади. Уларда артериал қон босимининг кўтарилиб ё тушиб туриши, асабийчанлик кузатилади.

Климакс нима учун келиб чиқади?

Одатда климакс 40 ёшдан сўнг бошланади. Бу ёшда аёл организмида прогестерон ишлаб чиқарилиши камаяди. 45 ёшдан сўнг аёлларда эстрогенлар ишлаб чиқарилиши ҳам камаяди. Натижада ҳайз цикли бузилади, кейинчалик батамом тўхтайди. Бу климакс даври бошланишидир.

Климакс даври белгилари қандай?

Бирданига қизиб кетиш – климактерик даврдаги аёлларнинг ярмида кузатиладиган ҳолат. Бунда аёларда бирданига танасининг юқори қисмининг қизиб кетиши кузатилади. Бундан ташқари, юзларининг ва бўйнининг қизариши аниқланади. Одатда бу ҳолат бир неча дақиқа давом этади. Бу ҳолат айрим аёлларда умуман кузатилмаслиги мумкин, баъзиларида суткасига 50 мартадан зиёд келиб чиқади.

Тананинг бирданига қизиб кетиши, кўпинча, аёлларни кечаси безовта қилади. Натижада, аёлларининг уйқуси бузилади. Уйқунинг бузилиши толиқишга, кайфиятнинг тушишига сабаб бўлади. Бу ҳолатдан сўнг терлаш кузатилади. Терлаш шу даражада кучли бўладики, аёл пешанасини ҳам реза-реза тер босади. Либосларида ҳам тер доғлари пайдо бўлади.

  • Уйқусизлик – аёл кечаси узоқ вақт давомида ухлай олмайди.
  • Бош оғриқ – аёлларда доимий равишда безовталик, депрессия кузатилади. Шу тариқа бош оғриқ келиб чиқади. Бош оғриқ асосан, бошнинг пешана, чакка соҳаларида аниқланади.
  • Паришонхотирлик ёки хотиранинг сусайиши;
  • Эмоционал ҳолатнинг ўзгариб туриши;
  • Кайфиятнинг ўзгариб туриши;
  • Асабийчанлик;
  • Сурункали чарчоқ;
  • Уйқучанлик;
  • Ҳайз циклининг ўзгариши;
  • Кўп терлаш.

Юқоридаги белгилар келиб чиққач, ҳайз цикли тўлиқ тўхтатишигача бўлган муддат бир неча йилни ташкил қилади. Климакс даврида аёллар асосий эътиборни контрацепцияга қаратишлари лозим. Чунки бу даврда аёлларнинг жинсий қобилияти пасайса ҳам тухумдонлар ўз фаолиятини сақлаб қолади. Бу даврда кутилмаганда аёллар ҳомиладор бўлиб қолишлари мумкин. Чунки аёллар бу даврда ҳайз циклининг тўхташини циклнинг мунтазам бўлмаслигига йўйишади. Натижада, аксарият аёллар шу даврда ҳомиладор бўлиб қолишларини кечки муддатларда пайқашади. Бу даврда ҳам аёлларда соғлом фарзандни дунёга келтириш имкони мавжуд.

Эрта климакс белгилари кузатилса…

Эрта климакснинг илк белгилари кузатилиши билан аёллар гинеколог, онколог, эндокринолог кўригидан ўтишлари лозим. Шунингдек, қондаги гормонлар миқдори ҳам текширилиши керак.

Эрта климакс жараёнини қандай аниқлаш мумкин?

  • Гинеколог кўриги;
  • Қонда гормонлар миқдорини аниқлаш.

Эрта климакс нимаси билан хавфли?

Эрта климакс оғир ўтади, узоқ давом этади. Уларда терининг эрта қариши, ажинлар, пигмент доғлар пайдо бўлиши, кўкрак безлари шакли ўзгариши, қориннинг ёнбош соҳаларида, қоринда, сонларда, думбаларда ортиқча ёғ қатлами пайдо бўлиши кузатилади.

Шунингдек, аёлларда инфаркт ривожланиш хавфи олти мартага ошади. Атеросклероз ва юрак қон-томир тизими касаликларига мойиллик келиб чиқади. Аксарият аёлларда бу даврда қандли диабет касаллиги аниқланади. Гормонлар алмашинуви бузилиши саратон касаллигига, жумладан, кўкрак бези саратони касаллиги келиб чиқишига сабаб бўлади. Шу боис, аёллар йилига икки марта гинеколог кўригидан ўтишлари ва маммография текшируви тавсия этилади. Бу даврда шунингдек, аёлларда остеопороз келиб чиқиш хавфи ҳам ортади.

Аёлларга маслаҳат

  • Овқатланиш рационига денгиз маҳсулотлари, мевалар, сут, пишлоқ, сабзавотлар, кўкатлар, макарон ва таркибида углевод сақловчи маҳсулотлар киритилиши лозим;
  • Таомномада ширинликлар, тузланган, дудланган, ёғли таомлар олиб ташланади;
  • Тоза ҳавода сайр қилиш;
  • Климакс даврининг енгил ўтишини таъминлаш учун гормонотерапияни қўллаш мақсадга мувофиқ.

Ҳа, ҳар бир аёл организмида кечаётган ўзгаришларга эътиборли бўлиб шифокор маслаҳатига таянган ҳолда даво муолажаларини олиб боришлари кутилган натижани беради. Улардан ўз соғлиқларига беэътибор бўлмасликларини сўраб қоламиз.

Мутахассис: Ирода Каримова, акушер-гинеколог.
Манба: «Учқудуқ» газетаси.

Мақола сизга ёқдими? Ундай бўлса, баҳоланг!

Телеграмдаги расмий каналимизга аъзо бўлинг!

Использованные источники: dnk.uz

Эрта климакс

— Ёшим 40 да, яқинда ҳайз кўришдан қола бошладим. Шифокор «Бу эрта климакс» дея ташхис қўйди. Кўринишим, қадди-бастим жойида, ёшимдан анчайин ёш кўринаман, доимо ўзимни парваришлаб юраман. Аммо шифокор ташхисини эшитган дугонамнинг «Энди ўзингни ҳар қанча парвариш қилма, барибир тез қариб қоласан, климаксдан кейин аёл тез қарийди», деган гапларини эшитдиму оромим йўқолди. Кундан-кун тушкунликка тушиб бораяпман. Ёрдам беринг, нима қилай.

Нозима, Жиззах шаҳри

1. Неча ёшда бошланади?

Аввало бу ёшда аёлда ҳақиқатан климакс бошланган-бошланмаганини аниқлаш зарур. Баъзи ҳолларда гормонал бузилиш, тестостерон миқдори кўтарилиши, қалқонсимон без фаолияти бузилиши ҳам аменория, яъни ҳайз келиши тўхташига олиб келади. Шунинг учун аёлни текшириб, унинг касаллик тарихини ўрганиш лозим. Масалан, баъзи ҳолларда ўсимта (киста) сабабли тухумдонларнинг айрим қисмлари олиб ташлангач, улар тўла равишда ўз вазифасини бажара олмайди ва бу ҳайз циклига таъсир қилади. Бундай аёлларда эрта климакс аломатларини кузатиш мумкин. Бу эса тиббиётда климакс эмас, тухумдонлар фаолиятининг тугаши (истощение) деб аталади. Дори воситалари ёрдамида бунинг олдини олиш мумкин. Яъни, аёл ўзида ҳар қандай эрта климакс аломатлари сезиши билан шифокор кўригидан ўтиши ва гормонал фонни текширтириши зарур.

Климакс қачон бошланиши аёлнинг наслиёти билан ҳам чамбарчас боғлиқ. Онада климакс эрта бошланган бўлса, қизда ҳам бу ҳолат такрорланиши кузатилади. Климакс даври бошланишини 3 гуруҳга бўлиш мумкин:

эрта климакс — 42 ёшдан кейин;
нормал климакс — 50-55 ёшда;
кечки климакс — 55 ёшдан кейин.

Климакс бошланиши 55 ёшдан кечикиши аёл организмидаги гормонал ўзгариш ёки бирор касалликдан дарак беради. Бундай ҳолатда зудлик билан шифокорга мурожаат этиш зарур.

2. Эрта бошланишига нима сабабчи?

узоқ ва давомли стресс, зарарли одатлар;
тухумдонларнинг умуман ёки қисман олиб ташланганлиги;
нурланиш ёки кимёвий терапия оқибатида тухумдонлар фаолиятининг бузилиши.

3. Эрта климакс хавфлими?

Аёлда климакс даври эрта бошланишининг асоратларидан бири: климакс аломатлари оғир кечади. Чунки организм ҳали бунга тайёр эмас. Шунингдек, 40-42 ёшда климакс бошланган аёлларда остеопороз ва юрак-қон томир касалликларига чалиниш хавфи юқори. Эрта климакс бошланган ва тухумдон ёки бошқа гинекологик операцияларни бошдан кечирган аёлларга шифокор ёрдами зарур.

4. Кечиктириш мумкинми?

Организмда табиий бошланган климаксни тўхтатиб бўлмайди, фақатгина махсус муолажа ёрдамида унинг кечишини енгиллатиш мумкин. Лекин бунга тухумдонлар фаолиятининг бузилиши сабаб бўлса, уни дори воситалари ёрдамида кечиктириш мумкин.

5. Аломатлари қандай?

Климакс даври бирдан бошланмайди. Аёл климакс ёшига яқинлашгани сайин (40 ёшдан кейин) унинг организмида тухумдонлар фаолияти сусайиши оқибатида эстрогенлар миқдори секин‑аста тушиб бораверади. Климакс бошланишидан 1-2 йил аввал баъзан ҳайз цикли бузилиши кузатилади. Кейинчалик эса ҳайз келиши камайиб боради ва охир-оқибат умуман тўхтайди. Климакс бошланганда аёл 3 даврни бошидан кечиради.

Илк аломатлар: тўлқинсимон қизишиш, терлаш, кайфиятнинг ўзгарувчанлиги, йиғлоқилик, асабийлашиш, баъзи ҳолларда уйқусизлик.

Ўрта аломатлар: қинда қуруқлик пайдо бўлиши, жинсий ҳаётнинг бузилиши, пешоб чиқариш билан боғлиқ муаммолар. Масалан, аёл акса урса ҳам пешоб тутиб тура олмаслиги мумкин. Бунда аёл организмида эстроген гормони миқдори тушгани сабабли сийдик қопи мушаклари бўшашиши юзага келади. Айнан шу боис климакс ёшидаги аёлларда бачадон пастроққа тушиш ҳолатлари ҳам учраб туради.

Кечки аломатларига эса юрак-қон томир касалликлари, остеопороз киради ва булар климакснинг асоратлари ҳисобланади. Аёл климакс даврида ўзига эътиборли бўлиб, муолажаларни олмаса, бу асоратлар юзага келиш хавфи юқори.

6. Гормонал терапиянинг салбий таъсири йўқми?

Аёл организмидаги эстроген гормонлари етишмовчилигини махсус дори воситалари ёрдамида тўлдириб туриш гормонал терапия дейилади. Аксарият аёллар климаксни табиий жараён, ўзи ўтиб кетади, дея шифокорга мурожаат қилишмайди. Мурожаат қилган ҳолатда ҳам гормонал терапия ҳақида эшитиши билан «семириб кетаман», «саратонга чалинар эканман», дея ваҳимага тушиб, муолажадан бош тортишади. Аксинча, климакс даврида даволанмаслик оқибатида аёлда модда алмашинуви секинлашиб, ортиқча вазн пайдо бўлади. Гормонал терапия аксинча, аёлни семириб кетишдан асрайди.

Бундан ташқари, гормон етишмовчилиги оқибатида мушаклар бўшашиб, тери қуруқлашиб боради. Бу эса ажинларни кўпайтиради, аёлда эрта қариш бошланади. Мазкур ноқулайликлардан ҳам даволаш орқали қутулиш мумкин.

«Саратонга олиб келади», деган фикр ҳам нотўғри. Ҳозирги кундаги гормонал дори воситалари таркибидаги гормонлар миқдори жуда паст бўлиб, аёл саломатлиги учун хавф туғдирмайди. Улар фақат организмга етишмаётган гормонлар миқдорини етказиб беради.

Климакс ёшидаги аёлларга хавф туғдирувчи касалликлардан бири — остеопороз. Суяклар муртлашиши оқибатида аёл арзимаган йиқилиш сабабли ҳам қўл-оёғини синдириши мумкин. Бу жароҳатларнинг энг хавфлиси эса бўкса бўйинчасининг синиши. Бу аёл учун ҳукм, яъни ногиронлик. Климакс бошланганда албатта малакали шифокор кўригидан ўтиб, белгиланган гормонал терапия билан муолажа қилиш лозим. Шунингдек, климакс ёшидаги аёлга даво муолажаси белгилашдан аввал шифокор унинг умумий саломатлигини текшириб, натижаларга кўра гормонал терапия буюради.

7. Гормонал терапияга қарши кўрсатмалар борми?

Кўкрак бези саратонига чалинган;
эндометрий саратонига чалинган;
оғир турдаги жигар касалликлари ёки ўт пуфаги тоши касалликлари;
қиндан сабабсиз қон келиши ҳолатларида гормонал терапия мумкин эмас.
Шу билан бирга, қон босими кўтарилиб турадиган, бош оғриғи (мигрень), қандли диабет, ўт пуфаги хасталиклари, эпилепсия билан касалланган аёлларга ҳам гормонал терапия тавсия этилмайди.
8. Гормонал терапия мумкин бўлмаса, нима қилиш керак?

Бу ҳолатларда аёлларга фитогормонлар, яъни ўсимликларга оид гормонлар тавсия қилинади.

9. Климакс даврида асосий кўрсатмалар қандай?

Аёл ўзига аҳамиятли бўлиши керак. Албатта ҳамма керакли таҳлилларни топшириб, маммолог ва гинеколог кўригидан ҳеч бўлмаганда йилда бир бора ўтиб туриш зарур.

Ёғли таомларга ружу қўймасдан, озиш учун ҳам турли парҳезларга зўр бермасдан кунига 5‑6 марта оз‑оздан овқатланиш зарур.

Фаол ҳаёт тарзи олиб бориш фойдали, чунки климакс даврида модда алмашинуви секинлашади.

Соя маҳсулотлари (соя сути, соя гўшти) эстрогенларга бой, уларни истеъмол қилиш мақсадга мувофиқ.

10. Климакс даврида аёл ҳомиладор бўлиши мумкинми?

Климакс аломатлари бошланган даврда аёл ҳомиладор бўлиб қолиши мумкин. Шу сабабли энди климакс аломатларини бошидан кечираётган аёллар ҳомиладорликдан сақловчи контрацептивларни ичишлари зарур. Кеч туққан аёлларда климакс кеч бошланади, деган фикр ҳам мавжуд. Бу кечки ҳомиладорликка эмас, тухумдонлар фаолиятига боғлиқ бўлган жараён. Тўла климаксни бошидан ўтказиб, бир йил ва ундан ортиқ давр ичида бирор марта ҳайз кўрмаган аёл эса ҳомиладор бўла олмайди.

11. Климакс аёл ҳаётининг сўнгими?

Кўп аёллар климакс даврида асабийлашиб, ҳаётларининг сўнгги нуқтасига келгандек, тушкунликка тушиб, ўзларига эътибор бермай қўйишади. Эстрогенлар миқдори пасайиши оқибатида аёлда жинсий ҳаётга бўлган истак ҳам сўниб боради. Натижада ўзини ҳам, турмуш ўртоғини ҳам қийин аҳволга солиб қўяди. Бу нотўғри, климакс аёл ҳаёти тугади, дегани эмас! Гормонал терапияга қарши кўрсатмалар бўлмаган тақдирда уни қабул қилиш лозим. Муолажа климакс аломатларини енгиллатиш билан бирга, юрак‑қон томир касалликлари ва остеопорознинг ҳам олдини олади.

Климакс — аёл организми учун табиий жараён ва табиатга қарши бора олмаймиз. Аммо замонавий тиббиёт ёрдамида климакснинг барча аломату асоратларини енгиш, гўзаллик ва саломатликни сақлаб қолиш мумкин.

Гинеколог‑эндокринолог Гўзал АЗИЗОВА билан ҳамкорликда Мадина ЗАРИФ тайёрлади.

Использованные источники: dosi.ucoz.com

Erta klimaks / Эрта климакс

Bilol Biloldin 개월 전

28 ёшда хам климс учрайдими еки факат менда шунаками хар нарса килдим фойдаси булмаяпти

Юлия Ульяшина 5 개월 전

климакс не приговор. больше раздувают) у меня все кто на этой границе по возрасту чувствуют себя отлично и ничего не изменилось почти в организме)))) мама у меня тоже не особо страдает. пьет негормональные препараты и всё))))Лигнариус неплохо помогает ей. тоже себе на заметку взяла его. мне кажется это влияние запада больше)))))))

Чаще всего страдают женщины, у которых ненормированная половая жизнь. Оттуда все болезни. Все чаще встречаются женщины 38-40 лет с ранним климаксом.

Использованные источники: koreporter.com